Phân Biệt Van Xả Khí Tự Động Và Van Xả Khí Bằng Tay Nên Sử Dụng Loại Nào?

Trong hệ thống đường ống dẫn nước và nhiều hệ thống công nghiệp, sự xuất hiện của không khí là điều khó tránh khỏi. Không khí có thể đi vào đường ống trong quá trình bơm lưu chất, sửa chữa hệ thống, thay đổi áp suất hoặc do quá trình vận hành liên tục. Khi lượng khí này tích tụ tại một vị trí nhất định, nó có thể tạo thành các túi khí và gây ảnh hưởng đến khả năng lưu thông của dòng chảy.

Chính vì vậy, van xả khí là một trong những thiết bị được sử dụng để loại bỏ lượng khí không cần thiết ra khỏi hệ thống. Trong tiếng Anh, thiết bị này thường được gọi là Air Vent Valve hoặc Air Release Valve.

Trong thực tế, có nhiều loại van công nghiệp được sử dụng với những nhiệm vụ riêng biệt. Nếu van bi đảm nhiệm chức năng đóng mở, van giảm áp kiểm soát áp suất hoặc van an toàn bảo vệ hệ thống khi áp suất vượt mức cho phép, thì van xả khí có nhiệm vụ hỗ trợ loại bỏ lượng khí tích tụ trong đường ống.

Trong nhóm van công nghiệp này, người dùng thường gặp hai phương thức vận hành phổ biến là van xả khí tự động và van xả khí bằng tay. Mặc dù cùng có mục đích loại bỏ khí, hai loại van này lại có sự khác biệt đáng kể về cấu tạo, nguyên lý làm việc và phương pháp sử dụng.

Bài viết dưới đây được công ty Tân Thành chia sẻ nhằm giúp bạn hiểu rõ hơn về sự khác biệt giữa hai loại thiết bị này.

Van xả khí tự động là gì?

Van xả khí tự động là thiết bị có khả năng phát hiện sự tích tụ của khí trong hệ thống và thực hiện quá trình xả khí mà không cần người vận hành trực tiếp thao tác.

Một van xả khí Air Vent Valve tự động thông thường hoạt động dựa trên sự thay đổi của mực chất lỏng bên trong thân van. Khi không khí tích tụ, mực nước trong khoang van thay đổi khiến bộ phận phao hạ xuống. Lúc này, cơ cấu xả mở ra để khí thoát ra ngoài. Khi khí đã được loại bỏ và chất lỏng tiếp tục đi vào thân van, phao nổi lên trở lại và đóng lỗ xả.

Cơ chế này giúp quá trình loại bỏ khí diễn ra liên tục trong quá trình vận hành hệ thống.

Theo thông tin hỗ trợ kỹ thuật của Yoshitake, các dòng Air Vent Valve thường được lắp tại những điểm cao của hệ thống, nơi không khí có xu hướng tích tụ.

Cấu tạo cơ bản của van xả khí tự động

Tùy từng thiết kế, cấu tạo có thể khác nhau, nhưng một van xả khí công nghiệp tự động thường bao gồm:

• Thân van.
• Khoang chứa lưu chất.
• Phao.
• Trục hoặc cơ cấu liên kết.
• Đế van.
• Lỗ xả khí.
• Bộ phận làm kín.

Trong đó, phao là bộ phận đóng vai trò quan trọng trong quá trình vận hành. Sự thay đổi vị trí của phao sẽ tác động đến cơ cấu đóng mở lỗ xả.

Ưu điểm của van xả khí tự động

Một trong những ưu điểm lớn nhất của loại van này là khả năng vận hành liên tục mà không cần người sử dụng thường xuyên kiểm tra và thao tác.

Van phù hợp với:

• Hệ thống đường ống lớn.
• Hệ thống vận hành liên tục.
• Đường ống đặt tại vị trí khó tiếp cận.
• Nhà máy và khu công nghiệp.
• Hệ thống cấp nước.
• Hệ thống HVAC.
• Một số hệ thống xử lý lưu chất.

Ngoài ra, khi được lựa chọn và lắp đặt đúng kỹ thuật, van có thể hỗ trợ giảm sự tích tụ khí và giúp dòng chảy ổn định hơn.

Van xả khí bằng tay là gì?

Khác với loại tự động, van xả khí bằng tay yêu cầu người vận hành trực tiếp thực hiện thao tác mở van khi cần loại bỏ khí.

Nguyên lý của loại van này tương đối đơn giản. Khi cần xả khí, người vận hành mở van để khí thoát ra ngoài. Sau khi quá trình xả hoàn thành, van được đóng lại.

Loại thiết bị này thường có thiết kế đơn giản hơn và không nhất thiết phải sử dụng cơ cấu phao tự động.

Ưu điểm của van xả khí bằng tay

Van xả khí bằng tay có một số ưu điểm như:

• Kết cấu đơn giản.
• Dễ kiểm tra.
• Người vận hành chủ động kiểm soát quá trình xả.
• Phù hợp với những hệ thống không cần xả khí thường xuyên.

Tuy nhiên, hạn chế lớn nhất là cần có người trực tiếp thực hiện thao tác. Nếu khí tích tụ tại thời điểm không được kiểm tra, hệ thống có thể vẫn bị ảnh hưởng trong một khoảng thời gian nhất định.

Phân biệt van xả khí tự động và van xả khí bằng tay

1. Khác nhau về nguyên lý vận hành

Van xả khí tự động có thể tự động thực hiện quá trình xả khí dựa trên cơ cấu phao hoặc thiết kế kỹ thuật tương ứng.

Trong khi đó, van bằng tay yêu cầu người vận hành trực tiếp mở và đóng thiết bị.

2. Khác nhau về mức độ tự động hóa

Đây là sự khác biệt dễ nhận biết nhất.

Van tự động phù hợp với các hệ thống cần giám sát và vận hành liên tục. Trong khi đó, van bằng tay phù hợp hơn với những vị trí có thể dễ dàng kiểm tra.

3. Khác nhau về cấu tạo

Một van xả khí tự động thường có cấu tạo phức tạp hơn do cần thêm cơ cấu nhận biết sự thay đổi của khí và chất lỏng.

Van bằng tay thường có kết cấu đơn giản hơn và hoạt động dựa trên thao tác cơ học trực tiếp.

4. Khác nhau về vị trí ứng dụng

Van tự động thường được ưu tiên tại các vị trí cao, xa hoặc khó tiếp cận.

Ngược lại, van bằng tay có thể phù hợp với các vị trí mà nhân viên kỹ thuật có thể thường xuyên kiểm tra.

Nên sử dụng van xả khí tự động hay bằng tay?

Không có một loại van nào phù hợp cho tất cả hệ thống. Việc lựa chọn phụ thuộc vào đặc điểm vận hành.

Nên ưu tiên van tự động khi:

• Hệ thống vận hành liên tục.
• Khí thường xuyên xuất hiện.
• Vị trí lắp đặt khó tiếp cận.
• Cần giảm sự phụ thuộc vào thao tác thủ công.

Nên cân nhắc van bằng tay khi:

• Hệ thống nhỏ.
• Việc kiểm tra diễn ra thường xuyên.
• Quá trình xả khí không diễn ra liên tục.
• Yêu cầu thiết kế không quá phức tạp.

Van xả khí Yoshitake và một số dòng Air Vent Valve

Trong các loại van công nghiệp phục vụ hệ thống đường ống, van xả khí Yoshitake là một trong những từ khóa được nhiều người tìm hiểu.

Yoshitake hiện có danh mục riêng cho nhóm Air Vent Valve/Air Vent Valve with Vacuum Breaker, cho thấy đây là một nhóm thiết bị chuyên biệt trong hệ thống sản phẩm của hãng.

Một số model được giới thiệu trên thị trường Việt Nam gồm TA-3, TA-18ML và TA-16, với vật liệu và đặc điểm kết nối khác nhau. Khi lựa chọn van xả khí Yoshitake, người dùng cần kiểm tra chính xác môi chất, áp suất, nhiệt độ và điều kiện lắp đặt trước khi đưa vào hệ thống.

Kết luận

Việc phân biệt van xả khí tự động và van xả khí bằng tay sẽ giúp người sử dụng lựa chọn đúng thiết bị cho từng điều kiện vận hành.

Van tự động mang đến khả năng vận hành liên tục và giảm sự phụ thuộc vào nhân công, trong khi van bằng tay cho phép người vận hành trực tiếp kiểm soát quá trình xả khí.

Để lựa chọn đúng thiết bị trong nhóm van công nghiệp, cần đánh giá tổng thể đặc điểm đường ống thay vì chỉ dựa vào tên gọi hoặc kích thước van. Những yếu tố như áp suất, nhiệt độ, môi chất, vị trí lắp đặt và tần suất xuất hiện khí đều cần được xem xét.

Tân Thành chia sẻ kiến thức về van Tân Thành, van xả khí công nghiệp và các loại thiết bị đường ống nhằm giúp người đọc có thêm thông tin tham khảo khi tìm hiểu về các hệ thống công nghiệp.